Bụi mịn là gì? Những tác hại “không thể ngờ” của bụi mịn

Phạm Xuân Thanh 2022-09-09 17:27:53

Môi trường xung quanh ngày càng ô nhiễm, những hạt bụi mịn xuất hiện trong không khí ngày càng nhiều. Những hạt bụi với kích thước siêu nhỏ khó có thể nhìn bằng mắt thường lại mang đến những tác hại vô cùng lớn. Tuy nhiên nhiều người chưa có sự quan tâm đúng mực đến loại ô nhiễm này. Chính vì vậy hãy cùng chúng tôi tìm hiểu về những tác hại của bụi mịn qua chia sẻ dưới đây.

Bụi mịn là gì?

Đầu tiên để có thể biết được những tác động của loại bụi này đến sức khỏe như thế nào thì đầu tiên chúng ta phải biết bụi mịn là gì đã.

Bụi mịn là gì

Ô nhiễm không khí đang rất phổ biến

Bụi mịn là những hạt vật chất lơ lửng trong không khí ở dạng thể lỏng hoặc rắn thuộc nhóm vô cơ hoặc hữu cơ có kích thước siêu nhỏ dưới 10μm. Cách ký hiệu của bụi mịn là PM (viết tắt của Particulate Matter - hỗn hợp những hạt siêu nhỏ) đi kèm với đường kính hạt bụi có đơn vị đo là μm. Với kích thước đường kính hạt bụi mà bụi mịn được chia thành một số loại như sau:

- Bụi PM10: là chỉ chung những hạt bụi đường kính trong khoảng 2.5μm – 10μm.

- Bụi PM2.5: chỉ những hạt bụi có đường kính chỉ 2.5μm.

- Bụi PM1.0: là loại bụi siêu mịn có đường kính chỉ 1μm.

- Bụi nano PM0.1: đây được cho là loại bụi nhỏ nhất với đường kính  dưới 0.1μm.

tác hại của bụi mịn

Bụi mịn có kích thước rất nhỏ

Bụi mịn sinh ra từ các hoạt động tự nhiên như phấn hoa, phun trào núi lửa, cháy rừng, bão cát,... Tuy nhiên phần lớn là do các hoạt động của con người như khói bụi từ các khu công nghiệp, bụi từ công trường xây dựng, đốt rác thải, khói bụi từ phương tiện giao thông, sử dụng than củi,...

Những tác hại của bụi mịn

Thực tế hiện nay cho thấy, bầu không khí đang vô cùng ô nhiễm, tỉ lệ bụi mịn cao. Theo số liệu thời gian thực trên Cổng Thông tin Quan trắc Môi trường UBNDTPHN, trạm quan trắc đặt tại Tân Mai (UBND phường Hoàng Văn Thụ, Hoàng Mai, HN) có chỉ số PM2.5 lên tới 193µg/m3 (8h, 03/01/2022) cao gấp 7.72 lần quy chuẩn quốc gia (25 µg/m3). Tại trạm quan trắc Thành Công (công viên Thành Công, Ba Đình, HN) có chỉ số PM2.5 lên tới 277µg/m3 (6h, 03/02/2022).

bụi mịn có hại như thế nào

Chỉ số bụi mịn cao, không khí ô nhiễm nghiêm trọng

Tình trạng ô nhiễm bụi mịn nghiêm trọng như vậy gây ra rất nhiều tác hại vô cùng lớn mà bạn khó có thể tưởng tượng được.

Bụi mịn có thể gây ung thư

Đây là một trong những tác hại của bụi mịn phổ biến nhất. Một nghiên cứu của IARC (Cơ quan Nghiên cứu Ung thư quốc tế) và WHO (Tổ chức Y tế thế giới) đã chỉ ra mức độ ô nhiễm bụi không khí và bệnh nhân mắc ung thư có mối tương quan tỷ lệ thuận với nhau. Cụ thể khi mật độ của bụi mịn PM10 trong khí quyển tăng thêm 10 µg/m3, thì tỷ lệ bệnh nhân mắc ung thư phổi cũng tăng 22%. Mật độ bụi mịn PM2.5 trong không khí tăng thêm 10 µg/m3 thì tỷ lệ số ca mắc ung thư phổi có thể tăng đến 36%.

Khi chúng ta hít thở bình thường, những hạt bụi siêu nhỏ này thông qua đường dẫn khí đi vào cơ. Chúng sẽ tích tụ trên phổi, đi vào các túi phổi, từ đó xâm nhập tĩnh mạch phổi, thậm chí là hệ tuần hoàn máu,... Điều này làm giảm chức năng của phổi gây ra tình trạng hen suyễn, viêm phế quản mãn tính và nguy hiểm nhất là ung thư phổi,...

những tác hại của bụi mịn

Bụi mịn có thể gây ung thư phổi

Bụi mịn có thể tác động đến cấu trúc ADN

Vào năm 2012, các nhà khoa học Đài Loan đã chỉ ra rằng những hạt bụi siêu mịn có thể tác động tới cấu trúc cũng như hoạt động của ADN. Nguyên nhân là do sự xâm nhập sâu của các hạt bụi siêu mịn. Điều này làm gia tăng nguy cơ biến đổi thậm chí là đột biến gen. Nhiều nghiên cứu khác cũng cho thấy, bụi siêu mịn có thể gây tổn hại ADN của con người dẫn đến những tác động tiêu cực tới sức khỏe cũng như bộ máy di truyền.

Tại một số môi trường đặc biệt, những hạt bụi mịn này còn có thể chứa các chất phóng xạ nguy hiểm. Làm gia tăng nguy cơ bị phơi nhiễm phóng xạ thông qua đường mũi và miệng nếu như chúng bám vào thực phẩm. Do đó mà số lượng người chết hàng năm do bụi mịn trên toàn cầu có thể lên tới 4.3 triệu người.

Các tác động khác của bụi mịn tới sức khỏe con người

Bên cạnh 2 tác hại của bụi mịn vô cùng phổ biến như trên thì những hạt bụi “tí hon” này còn có nhiều ảnh hưởng đến sức khỏe con người như sau:

  • Bụi mịn có thể gây ra tình trạng máu khó đông, nhiễm độc máu dẫn tới suy nhược hệ tuần hoàn, gây ra các bệnh về tim mạch.
  • Chúng cũng là nguyên nhân gây ra tình trạng nhiễm độc máu nhau thai. Trong quá trình mẹ bầu nếu hít phải quá nhiều bụi mịn có thể khiến thai nhi chậm phát triển, trẻ sơ sinh bị nhẹ cân, tiềm ẩn nguy cơ tự kỷ, suy nhược thần kinh.
  • Bụi mịn cũng gây ra tình trạng giảm trí nhớ nghiêm trọng. Giáo sư Sudha Seshadri (Trường Y Đại học Boston - Trung tâm Y khoa Beth Israel Deaconess) đã cho thấy sự ô nhiễm không khí có ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động não bộ, nó làm gia tăng chứng mất trí nhớ, thậm chí là đột quỵ và trầm cảm.

bụi mịn có những nguy hại gì

Bụi mịn ảnh hưởng đến rất nhiều mặt sức khỏe con người

Những biện pháp phòng tránh bụi mịn

Để đảm bảo sức khỏe cho bản thân trước thực trạng ô nhiễm không khí nghiêm trọng như hiện nay thì chúng ta cần lưu ý một số điểm sau.

  • Hạn chế ra đường vào thời điểm nồng độ ô nhiễm không khí cao. Có thể theo dõi thông tin về chất lượng không khí thời gian thực trên các trang web như airq.com, Cổng thông tin quan trắc môi trường thủ đô Hà Nội,... 
  • Khi ra đường cần phải đeo khẩu trang.
  • Tránh xa khói thuốc, khói đốt vàng mã,...
  • Trồng nhiều cây xanh trong nhà, vệ sinh nhà cửa sạch sẽ,...
  • Tiến hành rửa sạch thực phẩm trước khi sử dụng.
  • Bổ sung chế độ ăn giàu dinh dưỡng nhiều rau xanh, các thức ăn chứa Vitamin A, C,... để tăng cường hệ miễn dịch.
  • Sử dụng các thiết bị để đảm bảo bầu không khí sạch như máy lọc không khí, máy hút bụi,...

Với những thông tin trên đây hẳn bạn có thể thấy rõ được bụi mịn là gì và tác hại của bụi mịn nguy hiểm như thế nào. Hãy luôn đảm bảo sức khỏe của mình bằng cách thực hiện những lưu ý trên.

Hỏi Đáp

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Xiaomi chi tiết cho từng loại

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Xiaomi chi tiết cho từng loại

Cách vệ sinh máy hút bụi Hitachi đơn giản chỉ với 4 bước

Cách vệ sinh máy hút bụi Hitachi đơn giản chỉ với 4 bước

Hướng dẫn cách vệ sinh máy hút bụi Electrolux chuyên nghiệp ngay tại nhà

Hướng dẫn cách vệ sinh máy hút bụi Electrolux chuyên nghiệp ngay tại nhà

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Panasonic dòng gia đình đơn giản

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Panasonic dòng gia đình đơn giản

Vệ sinh máy hút bụi Dyson với 4 bước cơ bản tại nhà

Vệ sinh máy hút bụi Dyson với 4 bước cơ bản tại nhà

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Deerma DX700 chi tiết nhất

Hướng dẫn vệ sinh máy hút bụi Deerma DX700 chi tiết nhất

Các bước vệ sinh máy hút bụi nhanh chóng, hiệu quả ngay tại nhà

Các bước vệ sinh máy hút bụi nhanh chóng, hiệu quả ngay tại nhà

Máy hút bụi 1000w đáng mua nhất hiện nay

Máy hút bụi 1000w đáng mua nhất hiện nay

Máy hút bụi quần áo nên mua loại nào tốt hiện nay?

Máy hút bụi quần áo nên mua loại nào tốt hiện nay?